Reklama

Ruch i dieta to nie wszystko. Jak dbać o siebie na co dzień? | Reporter Gazeta

07/04/2026 07:49

Dziś (7 kwietnia) obchodzimy Światowy Dzień Zdrowia. To idealny moment, aby zatrzymać się w codziennym biegu i zapytać: kiedy ostatnio robiłem badania profilaktyczne? O tym, dlaczego "zdrowy tryb życia" nie zwalnia nas z wizyty u lekarza oraz jak drobne nawyki mogą uratować życie mówi dr nauk o zdrowiu Joanna Błajda z Uniwersyteckiego Centrum Badawczo-Rozwojowego w Naukach o Zdrowiu Uniwersytetu Rzeszowskiego.

Profilaktyka to nie „szukanie choroby”

Wiele osób unika badań w obawie, że „coś zostanie wykryte”. Tymczasem, jak podkreśla dr Joanna Błajda, profilaktyka to budowanie kontroli nad własnym organizmem, a nie proszenie się o kłopoty. Częstym błędem jest przekonanie, że skoro biegamy i zdrowo jemy, badania nas nie dotyczą.

Nawet jeśli jesteśmy aktywni fizycznie, nawet jeśli dbamy o siebie, zdrowo się odżywiamy, to powinniśmy wykonywać badania profilaktyczne. Badania profilaktyczne są nam potrzebne. To jest jak taki swoisty przegląd, który powinniśmy wykonywać corocznie, w zależności oczywiście od grupy wiekowej – wyjaśnia dr Błajda.

 

Bezpłatne badania – skorzystaj z nich!

Dla kobiet takimi badaniami, którym powinny cyklicznie się poddawać są cytologia i mammografia. W ramach programów profilaktycznych są one darmowe.

  • cytologia: dla kobiet w wieku 25-64 lata (raz na 3 lata lub raz na 5 lat)

    Reklama
  • mammografia: dla kobiet w wieku 45-74 lata (raz na 2 lata, a w grupach ryzyka co rok).

 

Powietrze w domu i na zewnątrz

Zdrowie to suma setek małych decyzji. Ekspertka zwraca uwagę na dwa aspekty, które często bagatelizujemy – to jakość powietrza oraz odpowiedni sen.

Rzadko myślimy o tym, jakim powietrzem oddychamy, a to ma kluczowe znaczenie. Oddychamy przez 24 godziny na dobę i należy zwracać uwagę na powietrze i w domu, i na zewnątrz. W przypadku domu szalenie ważne jest wietrzenie, ponieważ na co dzień wdychamy różnego typu związki, które są w powietrzu. Mogą to być różnego typu związki lotne, które uwalniają się z mebli, ze ścian, z podłogi – mówi dr Błajda.

Reklama

Jeśli chodzi o powietrze na zewnątrz, to warto śledzić jego jakość na aplikacjach czy stronach internetowych. Ważne jest sprawdzanie stężenia pyłów zawieszonych, takich jak PM2,5, PM5, PM10. Kiedy jest ich dużo, lepiej zrezygnować z aktywności fizycznej na zewnątrz i zostać w domu.

Równie ważny jest sen, który nie jest tylko odpoczynkiem, ale procesem naprawczym.

  • Wskazówka: Aby organizm produkował odpowiednią ilość melatoniny (hormonu o właściwościach „naprawczych” i antynowotworowych), w sypialni musi być idealnie ciemno. Zasłoń okna, wyeliminuj wszystkie źródła światła, zasłoń diody w urządzeniach elektronicznych.

    Reklama

 

Stres a nowotwór

Czy stres może wywołać raka? Ekspertka tłumaczy, że wpływ ten jest pośredni, ale bardzo groźny. Przewlekły stres obniża wydolność układu odpornościowego, co stwarza idealne środowisko do rozwoju mutacji genetycznych i infekcji, które mogą prowadzić do nowotworów.

Niektóre objawy niesłusznie zrzucamy na karb przepracowania. Jeśli zauważysz u siebie:

  1. Przewlekłe zmęczenie, które nie mija po odpoczynku,

  2. Niezamierzoną utratę masy ciała,

  3. Przewlekły kaszel lub chrypkę,

  4. Nagłe zmiany w organizmie, które się utrzymują...

    Reklama

...nie czekaj, skonsultuj się z lekarzem. W 90% przypadków to pewnie błahostka, ale w pozostałych 10% szybka reakcja może uratować ci życie.

 

Kiedy zacząć dbać o zdrowie? Dzisiaj!

Przekonanie, że profilaktyka dotyczy osób po 50, 60, a może nawet po 70 roku życia, to mit. O zdrowie należy dbać od najmłodszych lat.

W przypadku osób młodych, jeśli chodzi o profilaktykę, stawiałabym przede wszystkim na szczepienia w kierunku HPV. Szczepienia HPV nie tylko chronią przed nowotworami szyjki macicy, ale to także profilaktyka nowotworów prącia, odbytu, gardła – zaleca dr Błajda.

Reklama

Ekspertka podkreśla, że również młode osoby powinny wykonywać co roku podstawowe badania, morfologię, badanie ogólne moczu, standardowy przegląd stomatologiczny. U dziewcząt wchodzących w dorosłość ważna jest nauka samobadania piersi, a u chłopców badania jąder.

Podsumowując: co robić, żeby zdrowiej żyć?

Przede wszystkim badajmy się, nie bójmy się badań i pamiętajmy, że profilaktyka to nie jest szukanie choroby. Profilaktyka to jest budowanie naszego świadomego podejścia do zdrowia i świadomej kontroli nad naszym zdrowiem – radzi ekspertka.

Reklama

Artykuł powstał na podstawie rozmowy rzecznika Podkarpackiego NFZ Rafała Śliża z dr n. o zdr. Joanną Błajdą.

Grafika: Materiały NFZ.

Obserwuj nas na Obserwuje nas na Google NewsGoogle News

Chcesz być na bieżąco z wieściami z naszego portalu? Obserwuj nas na Google News!

Reklama

Komentarze opinie

Podziel się swoją opinią

Twoje zdanie jest ważne jednak nie może ranić innych osób lub grup.


Reklama

Wideo reportergazeta.pl




Reklama
Najnowsze wiadomości